Ο Πικετί κατακρίνει την αντιμετώπιση της Ελλάδας από τους άλλους ευρωπαίους

Ο Τομά Πικετί είναι αυτόν τον καιρό το διασημότερο όνομα στο χώρο της οικονομικής επιστήμης. Έτσι, έχει ενδιαφέρον να διαβάζουμε τις απόψεις του, ιδιαίτερα όταν αφορούν τη χώρα μας και ειδικότερα τις σχέσεις της Ελλάδας με τους "εταίρους" της στην ευρωζώνη.

Πικετί: Υπάρχει μία τεράστια υποκρισία απέναντι στην Ελλάδα 
 
«Υπάρχει μια τεράστια υποκρισία απέναντι στην Ελλάδα και αυτό είναι δραματικό» επισημαίνει σε συνέντευξή του στη βελγική εφημερίδα L' Εcho o διάσημος Γάλλος οικονομολόγος και συγγραφέας του βιβλίου «Το Κεφάλαιο στον 21ο αιώνα» (που έχει πουλήσει 1,5 εκατ. αντίτυπα), Τομά Πικετί.

Συγκεκριμένα, απαντώντας στην ερώτηση αν με τις μεταρρυθμίσεις που έχει ήδη προτείνει η Ελλάδα κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, ο κ. Πικετί δίνει την εξής απάντηση:
«Νομίζω ότι πρώτα απ' όλα υπάρχει μια τεράστια υποκρισία απέναντι στην Ελλάδα και αυτό είναι δραματικό. Προφανώς θα πρέπει να βελτιωθεί το ελληνικό φορολογικό σύστημα. Αλλά, από την άλλη, οι γαλλικές και γερμανικές τράπεζες είναι πολύ ευχαριστημένες που δέχονται τις καταθέσεις των πλουσίων Ελλήνων, χωρίς να δίνουν στοιχεία στις ελληνικές φορολογικές αρχές. Και θέλετε, λοιπόν, μόνη της η Ελλάδα να επιβάλει ένα δίκαιο φόρο στους πλούσιους Έλληνες φορολογούμενους; Το ελληνικό φορολογικό σύστημα πρέπει να βελτιωθεί προς την κατεύθυνση της φορολόγησης της μεγάλης ακίνητης περιουσίας, και εδώ απαιτείται μια ευρωπαϊκή λύση. Από την άλλη, υπάρχουν ακόμη πολλοί άνθρωποι στην Ευρώπη που τους αρέσει η ιδέα να πιέζουν την Ελλάδα να βγει από την Ευρωζώνη. Και αυτό είναι εξαιρετικά σοβαρό».

Πικετί: Tι πρέπει να γίνει για να σωθεί η ευρωζώνη

Άλλος ένας οικονομολόγος επισημαίνει τα λάθη που περιέχονται στον τρόπο που έχει δομηθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ευρωζώνη. Αυτή τη φορά πρόκειται για τον γνωστό μας Τομά Πικετί (έχουμε αναφερθεί σε αυτόν και σε άλλα posts στο παρελθόν), ο οποίος σε συνέντευξή του στο γερμανικό περιοδικό Der Spiegel επισημαίνει στους γερμανούς τα συνεχόμενα λάθη τους, ενώ παράλληλα εκφράζει την άποψη ότι τα χρέη των ευρωπαϊκών χωρών πρέπει να κοινοτικοποιηθούν με τη δημιουργία ενός ταμείου αποπληρωμής χρέους.
Μπορούν να καταλάβουν όμως οι γερμανοί τι τους λέει ο διάσημος οικονομολόγος, όταν συνήθισαν τα τελευταία χρόνια να χορεύουν οι ευρωπαίοι ηγέτες στο ρυθμό που τους δίνουν εκείνοι;
Μερικά από τα βασικά σημεία της συνέντευξής του αυτής μπορούμε να διαβάσουμε στη συνέχεια.

 

Πικετί: Η Γερμανία και η Γαλλία έχουν πάθει αμνησία

 “Οι Γερμανοί δεν θα έπρεπε να φοβούνται τη δημοκρατία. Αν έχουμε ένα κοινό νόμισμα, κάποια στιγμή θα πρέπει να αποδεχθούμε ότι θα πληρώνουμε επίσης χρήματα μαζί. Χρειαζόμαστε μία δημοσιονομική ένωση και μία εναρμόνιση των προϋπολογισμών. Χρειαζόμαστε ένα κοινό ταμείο αποπληρωμής χρέους για την Ευρωζώνη, σαν αυτό που πρότεινε το γερμανικό συμβούλιο των σοφών, για παράδειγμα. Κάθε χώρα θα παρέμενε υπεύθυνη για την αποπληρωμή του μεριδίου της στο συνολικό χρέος. Με άλλα λόγια, οι Γερμανοί δεν θα χρειαζόταν να πληρώσουν τα παλιά δάνεια των Ιταλών, και αντιστρόφως. Όμως θα υπάρχει ένα κοινό επιτόκιο για τα ευρωομόλογα, που θα χρησιμοποιηθούν για την αναχρηματοδότηση του χρέους”, εξηγεί ο Πικετί.

Η συνέντευξη του Τομά Πικετί στα ΝΕΑ

Χθες αναδημοσίευσα τη συνέντευξη του Τομά Πικετί που δημοσιεύτηκε στην Καθημερινή. Σήμερα, όπως είχα προαναγγείλει, αναρτώ τη συνέντευξη που δόθηκε σε δημοσιογράφο* της εφημερίδας ΤΑ ΝΕΑ, που -αψηφώντας τη διαφορά μεγεθών - δεν μπορεί να κρύψει την αντιμετώπιση του παγκόσμιας αναγνώρισης οικονομολόγου με κριτική διάθεση, κάτι που ίσως είναι φυσικό, αν λάβουμε υπόψη την ιδεολογικοπολιτικοοικονομική τοποθέτηση της εφημερίδας.

Όλα άρχισαν από μια απλή και θεμελιώδη μαθηματική ανισότητα: r > g. Το γράμμα r, από την αγγλική λέξη return, ορίζει το ποσοστό απόδοσης του κεφαλαίου, το πόσο αποδίδει δηλαδή κατά μέσο όρο το κεφάλαιο στη διάρκεια ενός έτους, με τη μορφή κερδών, μερισμάτων, τόκων, μισθωμάτων και άλλων κεφαλαιακών εισοδημάτων, ως ποσοστό της αξίας του. Το γράμμα g, από τη λέξη growth, αντιπροσωπεύει τον ρυθμό της μεγέθυνσης, δηλαδή την ετήσια αύξηση του εισοδήματος και της παραγωγής.

Ο Τομά Πικετί πραγματοποίησε έναν άθλο. Ή, μάλλον, δύο. Απέδειξε ότι η ανισότητα αυτή, που ήταν κανόνας μέχρι τον 19ο αιώνα, φαίνεται πως θα ξαναγίνει κανόνας και τον 21ο. Οταν όμως το ποσοστό απόδοσης του κεφαλαίου υπερβαίνει τον ρυθμό της μεγέθυνσης, αυτό σημαίνει ότι οι περιουσίες που προέρχονται από το παρελθόν ανακεφαλαιοποιούνται ταχύτερα από την παραγωγή και τα εισοδήματα. «Στις συνθήκες αυτές» τονίζει ο συγγραφέας σε ένα βιβλίο που έχει γίνει παγκόσμιο μπεστ-σέλερ και μόλις κυκλοφόρησε στα ελληνικά από τις εκδόσεις Πόλις, «είναι σχεδόν αναπόφευκτο οι κληρονομημένες περιουσίες να κυριαρχούν γενικά επί των περιουσιών που συγκροτούνται στη διάρκεια του εργασιακού βίου, και η συγκέντρωση του κεφαλαίου να φτάνει σε επίπεδα εξαιρετικά υψηλά και δυνητικά ασύμβατα με τις αξιοκρατικές αξίες και τις αρχές κοινωνικής δικαιοσύνης πάνω στις οποίες έχουν θεμελιωθεί οι σύγχρονες δημοκρατικές κοινωνίες μας».
Με άλλα λόγια, οι ανισότητες αυξάνονται. Και η αύξηση των ανισοτήτων απειλεί τη δημοκρατία. Τέρμα το αμερικανικό όνειρο, αντίο αξιοκρατία, καλώς ήλθατε στην εποχή του Μαρσέλ Προυστ. Ονειρεύεσαι να γίνεις πλούσιος; 
Φρόντισε να κληρονομήσεις κάτι και άσ’ το να αβγατίσει. Αλλιώς, σκάσε και δούλευε.

Συνέντευξη του Τομά Πικετί στην ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

Τις προηγούμενες μέρες, με την ευκαιρία της κυκλοφορίας του βιβλίου best seller του Τομά Πικετί στα ελληνικά, δημοσιεύτηκαν συνεντεύξεις του στις εφημερίδες ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ και ΤΑ ΝΕΑ. Είναι κρίμα που και οι δυο δημοσιεύτηκαν σε φιλομνημονιακές εφημερίδες με αποτέλεσμα να μην τονιστούν τα σημεία του έργου του που το τοποθέτησαν στην κορυφή των βιβλίων που έχουν γραφεί για οικονομικά θέματα, τα τελευταία χρόνια.
Σήμερα αναδημοσιεύω τη συνέντευξή του από την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ και αύριο θα αναδημοσιεύσω εκείνη από ΤΑ ΝΕΑ.

Τον αποκαλούν «ροκ σταρ» της οικονομικής επιστήμης και το τελευταίο του βιβλίο «Κεφάλαιο στον 21ο αιώνα», μία συγκριτική μελέτη για τις ανισότητες στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ από τον 18ο αιώνα μέχρι σήμερα, προκάλεσε -και λόγω τίτλου- ενδιαφέροντες παραλληλισμούς με τον Καρλ Μαρξ. Ο νομπελίστας Πολ Κρούγκμαν προέβλεψε ότι το έργο του Γάλλου οικονομολόγου Τομά Πικετί αλλάζει τον τρόπο θεώρησης της οικονομικής επιστήμης. «Δεν θα ξαναμιλήσουμε ποτέ για τον πλούτο και την ανισότητα με τον ίδιο τρόπο που το κάναμε μέχρι σήμερα», έγραψε στη διθυραμβική βιβλιοκριτική του για το «Κεφάλαιο». Ταυτόχρονα όμως το βιβλίο, που μονοπώλησε επί μακρόν τις λίστες των μπεστ σέλερ παγκοσμίως, δέχθηκε σκληρή κριτική από το αντίπαλο στρατόπεδο. Ειδικά οι Financial Times επιδόθηκαν σε μια εκστρατεία αποδόμησης του «Κεφαλαίου», αμφισβητώντας τα στοιχεία στα οποία βασίστηκε. Στο τέλος της χρονιάς, όμως, ακόμη και η βρετανική εφημερίδα αναγνώρισε εμμέσως την ήττα της, ανακηρύσσοντας το έργο του το σημαντικότερο οικονομικό βιβλίο του 2014. Ο Τομά Πικετί απάντησε στις γραπτές ερωτήσεις της «Κ» επί τη ευκαιρία της κυκλοφορίας του βιβλίου του στην Ελλάδα.
– Σας αποκαλούν τον νέο Καρλ Μαρξ, αν και δεν θεωρείστε μαρξιστής. Ποιο είναι το σχόλιό σας γι’ αυτήν τη σύγκριση; Είναι αλήθεια ότι δεν έχετε διαβάσει το πρωτότυπο «Κεφάλαιο»;
– Φυσικά έχω διαβάσει Μαρξ! Στο βιβλίο μου προσπαθώ να τοποθετήσω τη μελέτη της διανομής και της μεγάλης χρονικής διάρκειας στο επίκεντρο της οικονομικής σκέψης. Κατά μία έννοια, λοιπόν, ακολουθώ την παράδοση της πολιτικής οικονομίας του 19ου αιώνα. Ωστόσο το βιβλίο μου είναι πολύ διαφορετικό από αυτό του Μαρξ: είναι πολύ λιγότερο θεωρητικό και πολύ περισσότερο ιστορικό. Επίσης, ελπίζω, αρκετά πιο ευκολοδιάβαστο. Το βιβλίο μου καταπιάνεται με την ιστορία της διανομής εισοδήματος και πλούτου στη διάρκεια τριών αιώνων και σε πάνω από 20 χώρες. Ξεκινά από ιστορικές αποδείξεις και στη συνέχεια αποπειράται να κατανοήσει πολλές οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές διαδικασίες, που οδήγησαν σε παρατηρηθείσες εξελίξεις.