Στην Ελλάδα, οι τράπεζες προκάλεσαν την κρίση (του Éric Toussaint)

Ο γνωστός ιστορικός και πολιτικο-οικονομικός αναλυτής Éric Toussaint εκπόνησε πριν λίγες μέρες μια μελέτη με την οποία αποδεικνύει ότι η ελληνική κρίση που ξέσπασε το 2010 δεν είναι αποτέλεσμα υπέρμετρων δημόσιων δαπανών, αλλά προήλθε από τον ιδιωτικό τραπεζικό τομέα, καθώς και ότι το υποτιθέμενο πρόγραμμα διάσωσης της Ελλάδας σχεδιάστηκε για να υπηρετήσει τα συμφέροντα των ιδιωτών τραπεζιτών καθώς και των χωρών που κυριαρχούν στην ευρωζώνη.
Από αυτή τη μελέτη παραθέτω στη συνέχεια το μεγαλύτερο τμήμα από την εισαγωγή, καθώς και κάποια άλλα χαρακτηριστικά σημεία.
Να σημειώσω, ότι στην εν λόγω μελέτη περιλαμβάνονται και πολλά στοιχεία που αποδεικνύουν - σε αντίθεση με την κυριαρχούσα συστημική προπαγάνδα - ποιοι ευθύνονται για την επιβολή των μνημονίων (που οπωσδήποτε δεν είναι αυτοί που τα πληρώνουν), στοιχεία που θα παραθέσω σε επόμενο σημείωμα. 

... Για την περίοδο 1996-2008, εκ πρώτης όψεως, η εξέλιξη της ελληνικής οικονομίας μοιάζει με σαξές στόρυ! Η ενσωμάτωση της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και, στη συνέχεια, στην ευρωζώνη μοιάζει να πετυχαίνει. Το ποσοστό οικονομικής ανάπτυξης είναι υψηλό, υψηλότερο από αυτό των πιο ισχυρών οικονομιών της Ευρώπης.
Στην πραγματικότητα, η φαινομενική αυτή επιτυχία έκρυβε ένα ελάττωμα, όπως συνέβη σε πολλές άλλες χώρες: όχι μόνο στην Ισπανία, Πορτογαλία, Ιρλανδία, Κύπρο, στις δημοκρατίες της Βαλτικής, στην Σλοβενία αλλά και στο Βέλγιο, στις Κάτω Χώρες, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στην Αυστρία,… τις οποίες η τραπεζική κρίση επηρέασε πολύ από το 2008. Και δεν πρέπει να ξεχάσουμε την Ιταλία, την οποία η τραπεζική κρίση πρόλαβε μερικά χρόνια αργότερα από τις άλλες οικονομίες. 
Στις αρχές της δεκαετίας του 2000, η δημιουργία της ευρωζώνης γέννησε σημαντικές χρηματο-οικονομικές ροές, ασταθείς και συχνά κερδοσκοπικές, οι οποίες κατευθύνθηκαν από τις οικονομίες του Κέντρου (Γερμανία, Γαλλία, Μπενελούξ, Αυστρία…) προς τις χώρες της περιφέρειας (Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία, Σλοβενία, κλπ.). 
Οι μεγάλες ιδιωτικές τράπεζες και άλλα πιστωτικά ιδρύματα των οικονομιών του κέντρου δάνεισαν χρήματα στον ιδιωτικό και στον δημόσιο τομέα των περιφερειακών οικονομιών διότι ήταν πιο επωφελές να επενδύσουν σε αυτές τις χώρες παρά στις εθνικές αγορές των οικονομιών του κέντρου. Η ύπαρξη ενός ενιαίου νομίσματος, του ευρώ, ενθάρρυνε τις ροές αυτές διότι δεν υπήρχε πλέον κίνδυνος υποτίμησης σε περίπτωση κρίσης στις χώρες της περιφέρειας.

10 προτάσεις για να μην επαναληφθεί η συνθηκολόγηση όπως έγινε στην Ελλάδα (του Éric Toussaint)

Τα περισσότερα άρθρα που γράφονται - και που αναδημοσιεύω σ'αυτή τη σελίδα - αφορούν διαπιστώσεις για τα τεκταινόμενα, τα οποία και σχολιάζονται εκτενώς. Λιγότερα είναι τα άρθρα που περιλαμβάνουν προτάσεις για μια εναλλακτική από αυτή που εφαρμόζεται πολιτική. Ένα τέτοιο άρθρο είναι το παρακάτω που περιέχει δέκα προτάσεις που κάνει ο Éric Toussaint στην ισπανική κυβέρνηση και στο οποίο δείχνει να λαμβάνει υπόψη τα αρνητικά αποτελέσματα που είχε η εφαρμογή της μνημονιακής πολιτικής, της άνευ όρων υποταγής που εφάρμοσαν οι ελληνικές κυβερνήσεις τα τελευταία χρόνια και ιδιαίτερα η τελευταία.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον μου προκάλεσε η έκτη πρόταση, η οποία δίνει μια διαφορετική απάντηση στο μείζον θέμα της εφαρμογής νομισματικής πολιτικής κάτω από ένα μνημονιακό καθεστώς. Μου μοιάζει όμως παρεμφερής με το σχέδιο που είχε εκπονήσει ο Γ.βαρουφάκης ως υπουργός της πρώτης κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ - το οποίο αποσιώπησε, διαστρέβλωσε και απαξίωσε όσο περισσότερο μπορούσε το μιντιακό σύστημα - και που υπήρξε η βασική αιτία που έκανε τους Γερμανούς να απαιτήσουν την εκδίωξή του, αφού η πιθανή εφαρμογή του θα μείωνε αισθητά την ανάγκη οικονομικής εξάρτησης από τους εχθρικούς απέναντί μας δανειστές. Η θετική αντιμετώπισή μου σε αυτή (την 6η) πρόταση δεν σημαίνει ότι τη θεωρώ εντελώς ρεαλιστική και εφαρμόσιμη. Απλά, στην κατάσταση που φτάσαμε, καλό θα ήταν να ψάξουμε και άλλους τρόπους αντιμετώπισης τής μνημονιακής λαίλαπας.
Τα παρακάτω μέτρα αποτελούν τα όπλα για μια ρήξη με την εφαρμοζόμενη πανευρωπαϊκά γερμανική πολιτική, που όμως βλέποντάς τα ρεαλιστικά δεν θα ήταν δυνατόν να εφαρμοστούν όλα ταυτόχρονα και από την αρχή, ενώ κάποια, όπως το 7ο και το 8ο, είναι σίγουρο ότι θα συναντούσαν σφοδρές αντιδράσεις και από το εσωτερικό, τόσο της Ισπανίας, την οποία άλλωστε αρχικά αφορούν, αλλά και όποιας άλλης χώρας τολμούσε να τα υιοθετήσει.
Πάντως, καλό είναι να τίθενται εναλλακτικές προτάσεις προς συζήτηση έστω κι αν δεν συμφωνούμε εξαρχής πλήρως με αυτές.    

Προκειμένου να αποφύγουμε την επανάληψη της συνθηκολόγησης, όπως τη γνωρίσαμε στην Ελλάδα το 2015, καταθέτω δέκα προτάσεις με σκοπό την ανάληψη της εξουσίας από το λαό.

Η πρώτη πρόταση αφορά στην ανάγκη για μια αριστερή κυβέρνηση, για ανυπακοή προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με σαφέστατη προαναγγελία. Το κόμμα, ή ο συνασπισμός κομμάτων, που επιχειρούν να κυβερνήσουν, και βέβαια, αναφέρομαι π.χ. στην Ισπανία, θα πρέπει εξαρχής να αρνηθούν να υπακούσουν στις απαιτήσεις για λιτότητα, και να δεσμευτούν ότι θα αρνηθούν τον ισοσκελισμό του προϋπολογισμού. Θα πρέπει να δηλώσουν: «Δεν θα σεβαστούμε τον κανόνα ισοσκελισμού του προϋπολογισμού που επιτάσσουν οι ευρωπαϊκές συνθήκες» καθώς θέλουμε ν’ αυξήσουμε τις δημόσιες δαπάνες για να καταπολεμήσουμε τα αντικοινωνικά μέτρα και τη λιτότητα, και για να προβούμε στην οικολογική μετάβαση. Συνεπώς, το πρώτο πράμα είναι η σαφής και αποφασισμένη δέσμευση για ανυπακοή. Κατ’ εμέ, μετά την ελληνική συνθηκολόγηση, είναι ουσιώδους σημασίας να εγκαταλείψουμε τη ψευδαίσθηση ότι μπορούμε να απαιτήσουμε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να σεβαστούν τη λαϊκή βούληση. Η συνέχιση αυτής της ψευδαίσθησης θα μας οδηγούσε στην καταστροφή. Οφείλουμε να αρνηθούμε την υπακοή.