Το κείμενο που αναδημοσιεύω σήμερα, μπορεί να φανεί σε κάποιους, αρχικά, ότι δεν ταιριάζει με τη θεματογραφία αυτού του blog. Όταν όμως φτάσετε στην επεξήγησή τους και ιδιαίτερα στα παρατιθέμενα παραδείγματα, θα διαπιστώσετε ότι τα άκυρα επιχειρήματα τα συναντάμε πολύ συχνά σε κάθε είδους διαλόγους, κοινωνικούς, πολιτικούς κλπ.
Τα άκυρα επιxειρήματα και η οικονομία της σκέψης
(της Κατερίνας Δ. Χατζοπούλου)
Ως άκυρα επιχειρήματα ονομάζεται μια μεγάλη σειρά από
εσφαλμένα ή ατελή σκεπτικά που διαπιστώνονται στην ανθρώπινη επικοινωνία
και στη διατύπωση κρίσεων. Το πρώτο έργο στο οποίο εντοπίζονται και
περιγράφονται τέτοιοι συλλογισμοί είναι οι Σοφιστικοὶ ἔλεγχοι του
Αριστοτέλη, όπου παρατίθενται μία σειρά από τεχνικές, λεκτικά και λογικά
τεχνάσματα, που χρησιμοποιούσαν οι σοφιστές ως γυμνάσματα για να
οδηγούν τον συνομιλητή τους σε παράδοξο συμπέρασμα και πλάνη. Ο
κατάλογος εμπλουτίστηκε αργότερα μετά τον Μεσαίωνα στη λατινική
βιβλιογραφία γι'αυτό πολλά από τα δημοφιλή άκυρα επιχειρήματα
διασώζονται με λατινική ονομασία.
Τα άκυρα επιχειρήματα είναι πολύ συχνά στην
ανθρώπινη επικοινωνία. Άλλοτε μπορεί να είναι υποκινούμενα για την
χειραγώγηση της γνώμης των άλλων και την εξασφάλιση συναίνεσης, άλλοτε
όμως τα αναπτύσσουμε μόνοι μας ως συντομεύσεις σκεπτικού που μας
διευκολύνουν να καταλήγουμε σε συμπεράσματα και να μην απεραντολογούμε.
Συγκεκριμένα εκτιμούμε ότι τα άκυρα επιχειρήματα αποβλέπουν στην
οικονομία της σκέψης με την έννοια της εξοικονόμησης ενέργειας, γιατί
και η διαδικασία της σκέψης--όπως και αν μεταφράζεται βιοχημικά στον
ανθρώπινο οργανισμό--απαιτεί ενεργειακή δαπάνη. 
